<link rel="stylesheet" href="styles.f3b1fba60ec7970c.css">

7. Sınıf Öğrencilerinin Cebirsel Düşünme Becerilerinin SOLO Taksonomi Düzeylerine Göre İncelenmesi

Loading...
Thumbnail Image

Date

Journal Title

Journal ISSN

Volume Title

Publisher

Kastamonu Üniversitesi

DOI

Abstract

Cebir, matematik öğretimi için temel yapı taşlarından biri konumundadır. Cebirsel düşünme ise matematikte örüntüleri, ilişkileri ve genellemeleri fark ederek bunları sembollerle ifade etme becerisi kazandırması sayesinde soyutlama, problem çözme ve analitik düşünme yetilerini geliştirmesi yönü ile matematik öğretimi açısından büyük bir öneme sahiptir. Eğitim açısından ise matematik öğretimini yalnızca aritmetik düzeyde işlemleri uygulamaktan çıkarıp matematiksel ilişkileri anlamlandırılmasını sağlayarak ileri düzey matematiksel düşünmelerin gerçekleşmesini sağlar. Fakat birçok çalışma öğrencilerin cebir ve cebirsel düşünme alanında güçlükler yaşamakta olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin bu alanda sıklıkla güçlük yaşaması, cebirin öğretimi ve öğrenimini daha derinlemesine incelemeyi gerekli kılmaktadır. Cebirsel düşünme, yalnızca cebirsel işlemleri kapsayan dar bir alanla sınırlı olmayıp, sembollerle ilişki kurma, çoklu temsilleri kullanma ve genelleme yapma gibi üst düzey bilişsel süreçleri içeren geniş bir kavram olarak tanımlanmaktadır. Bu bağlamda, öğrencilerin cebirsel düşünme düzeylerinin belirlenmesi, onların matematiksel öğrenme süreçlerini anlamak açısından önemli bir adım oluşturmaktadır. Bu çalışma ortaokul yedinci sınıf öğrencilerinin cebirsel düşünme düzeylerini "semboller ve cebirsel ilişkiler kurma", "çoklu temsilleri kullanma" ve "genellemeleri formüle etme" boyutları temel alınarak SOLO taksonomisi bağlamında değerlendirilmesini ve öğrencilerin SOLO Taksonomisi'nin beş bilişsel aşamasında hangi düzeyde olduğunun tespit edilmesini amaçlamaktadır. Çalışma, 2024-2025 eğitim-öğretim yılının ikinci yarıyılında Türkiye'nin kuzeyinde yer alan bir ilde bulunan iki devlet ortaokulunda öğrenim gören toplam 47 yedinci sınıf öğrencisi ile yapılmıştır. Çalışma cebirsel ifadeler ve eşitsizlikler konuları kapsamında öğrencilerin sahip oldukları hazırbulunuşluklar doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. Veriler araştırmacı tarafından geliştirilen ve uzman görüşleri doğrultusunda düzenlenen, cebirsel ifadeler ve eşitlik denklem konularında oluşturulan 10 adet açık uçlu soru barındıran ölçme aracı ile elde edilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş, öğrencilerin yanıtları içerik analiziyle değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda öğrencilerin SOLO Taksonomisi düzeyleri belirlenmiş, cebirsel düşünmenin alt boyutlarına göre SOLO taksonomisi düzeyleri dağılımları tespit edilmiş ve cebirsel düşünme boyutlarına ilişkin yanıtları, SOLO taksonomisi düzeyleri açısından dağılımı incelenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda SOLO Taksonomisi düzeylerinin dağılımına bakıldığında, öğrencilerin %55'sinin yapı öncesi düzeyde yer aldığı tespit edilmiştir. Yanıt birimi düzeyindeki genel dağılımda yalnızca bir yanıt soyutlanmış yapı düzeyinde yer almıştır; cebirsel düşünme boyutları ortalamalarına göre ise soyutlanmış yapı düzeyinde öğrenci bulunmamıştır. Ayrıca tek yönü yapı düzeyinde %16 oranında tespit edilen cevaplar, öğrencilerin kavramsal bütünlük kurmada zorlandıklarını göstermiştir. Cebirsel düşünmeye ait bulguların tespiti için problemler cebirsel düşünmenin üç alt boyutu olan genellemeleri formüle etme, çoklu gösterimden yararlanma ve ilişki kurma becerilerine göre sınıflandırılmış ve her bir beceri alanına ilişkin öğrenci yanıtları SOLO Taksonomisi düzeylerine göre puanlanmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda, öğrencilerin genellemelere ulaşma ve formüle etme boyutundaki en fazla %42,6 oranıyla tek yönlü yapı düzeyinde, ardından %25,5 oranıyla yapı öncesi düzeyde yer aldıkları ve en az %2,1 ile ilişkisel yapı düzeyinde oldukları belirlenmiştir. Çoklu temsillerden yararlanma ve temsiller arası ilişki kurma boyutundaki öğrencilerin %38,2'sinin çok yönlü yapı düzeyinde, %10,8'inin ise ilişkisel yapı düzeyinde bulunduğu görülmüştür. Son olarak, sembolik dil ve cebirsel ilişkileri kullanma boyutuna ilişkin öğrenci cevaplarının %51 ile büyük çoğunluğunun yapı öncesi düzeyinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Description

Citation

KIZILKAYA, B. (2026). 7. Sınıf Öğrencilerinin Cebirsel Düşünme Becerilerinin SOLO Taksonomi Düzeylerine Göre İncelenmesi (Tez No. 1031189) [Yüksek lisans tezi, KASTAMONU ÜNİVERSİTESİ]. Ulusal Tez Merkezi.

Collections

Endorsement

Review

Supplemented By

Referenced By

Google Scholar
Scholar'da Ara ↗
Bu yayında DOI yok — Altmetric/Dimensions/PlumX/BIP! rozetleri DOI gerektirir.