FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN YETİŞTİRME PROGRAMLARINDA KALİTE STANDARTLARININ BELİRLENMESİ: ÖLÇEK GELİŞTİRME VE UYGULAMA ÇALIŞMASI

Abstract

Bu çalışmada, “Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarında Kalite Standartlarının Belirlenmesi” amaçlanmıştır. Araştırma sürecinde nicel araştırma yöntemlerinden birisi olan tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada toplam 18 boyut ve 190 maddeden oluşan beş farklı ölçek geliştirilmiştir. İkinci aşamada ise geliştirilen ölçekler yardımıyla katılımcıların görüşleri belirlenmiş ve çeşitli değişkenler açısından bu görüşler incelenmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu Türkiye’nin çeşitli üniversitelerindeki eğitim fakültelerinde görev yapan öğretim üyeleri, fen bilgisi öğretmen yetiştirme programlarında öğrenim gören öğretmen adayları ve belirlenen illerde görev yapan fen bilgisi öğretmenleri oluşturmaktadır. Çalışma kapsamında toplam 1352 kişilik bir katılımcı grubuna ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda verilerin değerlendirilmesinde SPSS 20.0 paket programı yardımıyla açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Aynı zamanda LISREL 9.2 paket programı ile doğrulayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modellemesi yapılmıştır. Araştırma sürecinde verilerin analizi aşamasında geçerlik ve güvenirlik çalışmalarına da yer verilmiştir. Geçerlik aşamasında; kapsam, görünüş ve yapı geçerliği incelenmiştir. Güvenirlik aşamasında; iç tutarlık katsayısı ve %27’lik alt grup üst grup ortalamaları hesaplanmıştır. Uygulama sonuçlarının değerlendirilmesinde verilerin normal dağılım göstermemesi nedeniyle parametrik olmayan yöntemler kullanılmış, Kruskal Wallis ve Mann Whitney U testleri uygulanmıştır. Yapılan uygulama sonucunda verilerin incelenmesinde aritmetik ortalama, serbestlik derecesi, ki-kare sonuçları ve frekans tablolarından yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda “Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarında Kalite Standartları” belirlenmiş, geçerliği ve güvenirliği sağlanmış beş alt ölçek geliştirilmiştir. Ayrıca kalite standartları konusunda katılımcıların “oldukça önemli” düzeyinde görüş belirttikleri tespit edilmiştir.