Türkiye gastronomi rotaları ve haritalandırılması

Abstract

Türkiye, birçok medeniyete, imparatorluğa, devlete ev sahipliği yapmış olması sebebiyle önemli gastronomi birikimine, geçmişine ve potansiyeline sahiptir. Bu zengilik ve birikim Türkiye’nin gastronomi turizmine yeteri kadar yanısıtılmış durumda olmadığı görülmektedir. Dünya’da son yıllarda önemli seviyede gelişme gösteren Gastronomi turizmi Türkiye’de de gelişmektedir. Destinasyonu ziyaret etmek isteyen turistlerin motivasyonlarını etkileyen önemli faktör gastronomidir. Gastronomi haritaları turistlere ziyaret edecekleri ya da ziyaret planlanan destinasyonlara ait meşhur yemekleri, yerel yemekleri, coğrafi işaretli ürünleri, gastronomi festivallerini içerisinde bulunduran kapsamlı araçlardır. Gastronomi haritaları bölge ya da yörelere ait yerel lezzetlerin tanıtımına, pazarlanmasına ve yerel lezzetlerin sürdürülebilirliğine katkı sağlamaktadır. Bu çalışmada Türkiye bölgelere yörelere ait yiyecek/içecek türlerine göre gastronomi haritasını oluşturmak için ikincil veri kaynaklarından yararlanılarak, doküman analizi tekniği uygulanmıştır. İllerde ve ilçelerde düzenlenen 334 gastronomi festivali belirlenerek 7 tablo ve 7 yoğunluk haritası ve rotasında incelenmiştir. İllere ait coğrafi işaretli 144 menşe adı ürün ve 207 mahreç işaretli ürün tespit edilerek 14 tablo ve 2 yoğunluk haritasında incelenmiştir. Türkiye genelinde meşhur olan 367 çorba, 44 kebap, 260 kebap dışı et yemeği, 127 deniz ürünü ve balık, 76 pasta, hamur işi ve tatlı, 18 süt ürünü ve peynir, 47 içecek, 37 şarap, 114 işlenmiş ve işlenmemiş sebze meyve ürünü belirlenerek 10 yoğunluk haritası ve rotada incelenmiştir. Toplamda 21 tablo, 19 harita ve rotada ürünler incelenmiş ve uygulamaya yönelik öneriler sunulmuştur.