TOPRAKTA BAZI BESİN ELEMENTLERİNİN GÖLGELEME VE GÜBRELEMEYE BAĞLI DEĞİŞİMİ

Abstract

Toprak, temelde bitki gelişimini etkileyen en önemli faktörlerden birisidir. Bitki gelişimini hızlandırmak ve ürün artışını sağlamak amacıyla en çok uygulanan yöntem topraktaki besin maddelerinin artırılması yani gübrelemedir. Gübreleme topraktaki pek çok besin elementinin hızlı bir şekilde toprağa karışmasını ve toprak bileşiminin değişmesini sağlar. Bitki büyüme hızını ve verimliliğini etkileyen bir diğer faktör de gölgelemedir. Gölge koşulları bitkinin ışık alma miktarını değiştirir ve bitki fotosentez hızını doğrudan etkiler. Bunun yanında gölgeleme toprağa uygulanan gübrelerin ayrışma ve toprağa karışma hızını etkilediği gibi ayrıca toprağın nem içeriğini de doğrudan etkiler. Bu çalışmada, farklı gölge koşullarında yetiştirilen ve farklı gübreler ile gübrelenen lavanta (Lavandula angustifolia) bireylerinde topraktaki besin elementi değişiminin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada kullanılan lavanta bitkisi kurak alanlara uyum sağlaması, toprak bakımından kanaatkâr olması, önemli ve gelir getirici tıbbi aromatik bir bitki olması sebebiyle seçilmiştir. Çalışma sonucunda gölgelemenin tuz, karbon, fosfor, azot ve potasyumu, gübrelemenin ise fosfor, azot, potasyum, karbon ve tuzu istatistiki olarak en az %95 güven düzeyinde etkilediği belirlenmiştir.