Kastamonu mutfak kültüründe tören yemeklerinin yeri ve yöresel tören yemeklerinin duyusal kalite özelliklerinin belirlenmesi

Abstract

Bu çalışma, Kastamonu mutfağında önemli bir yer tutan tören yemeklerinin kültürel bağlamdaki önemini ve duyusal kalite özelliklerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın temel motivasyonu, Kastamonu’nun gastronomik mirasını bilimsel bir yaklaşımla kayıt altına almak ve bu yemeklerin sürdürülebilirliğini sağlamaktır. Araştırmada nitel ve nicel yöntemler bir arada kullanılmış, Kastamonu’nun 20 ilçesinde yapılan görüşmeler ve duyusal analizler temel veri kaynakları olmuştur. Katılımcıların belirlenmesinde kartopu örnekleme yöntemi kullanılmış; belediye başkanları ve tören yemeklerine katkı sağlayan yerel halk ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulgularına göre, Kastamonu mutfağında tören yemekleri yalnızca beslenme ihtiyacını karşılamakla kalmayıp, toplumsal dayanışmayı ve kültürel sürekliliği de desteklemektedir. Tören yemeklerinin hazırlanışı ve sunumu, bölgenin tarihsel ve sosyo-kültürel yapısının bir yansımasıdır. Araştırmada belirlenen 18 çeşit tören yemeği, duyusal analiz yöntemiyle incelenmiş ve bu yemeklerin aroma, tat, koku ve görsellik gibi parametreleri detaylı bir şekilde ortaya konmuştur. Bulgular, bu yemeklerin Kastamonu’nun yerel kültürünü yansıtan güçlü bir araç olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, gastronomi turizmi açısından Kastamonu’nun potansiyelini ortaya koymakta ve yerel mutfak kültürünün korunması için öneriler sunmaktadır. Sonuç olarak, yöresel tören yemeklerinin ulusal ve uluslararası düzeyde tanıtılması, bölgesel kültürün sürdürülebilirliği açısından kritik bir adım olarak değerlendirilmektedir.