Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının akıl yürütme stilleri ile eleştirel düşünme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, sosyal bilgiler öğretmen adaylarının akıl yürütme stilleri ile eleştirel düşünme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu araştırma ilişkisel tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim öğretim yılında iki ayrı üniversitenin eğitim fakültelerinin 1., 2., 3., 4. sınıflarında öğrenim gören 434 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Duran (2019) tarafından geliştirilen Akıl Yürütme Stilleri Ölçeği ve Semerci (2016), tarafından geliştirilen Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, sosyal bilgiler öğretmen adaylarının akıl yürütme stilleri ile eleştirel düşünme becerileri arasında orta düzeyde, pozitif anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, sosyal bilgiler öğretmen adaylarının akıl yürütme stilleri ile eleştirel düşünme becerileri cinsiyet, sınıf düzeyi, üniversite, anne-baba eğitim düzeyi, ekonomik durum, anne tutumu değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının eleştirel düşünme becerilerinde bölüm tercihindeki etkene, kitap okuma sıklığına ve baba tutumuna göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Öğretmen adaylarının eleştirel düşünme becerileri kendi isteğiyle bölüm tercihinde bulunanlarda, her zaman kitap okuyanlarda ve babası demokratik olanlarda en yüksek düzeydedir. Çevrenin önerisiyle bölüm tercihinde bulunanlarda, ara sıra kitap okuyanlarda ve babası demokratik olmayanlarda en düşük düzeydedir. Gelecek çalışmalarda, çevrenin önerisi ve yerleşememe kaygısıyla bölüm tercihinde bulunan öğretmen adaylarının eleştirel düşünme becerilerini düşüren nedenler ortaya çıkarılabilir. Ara sıra kitap okuyan öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerini yükselten önlemlerde bulunulabilir. Babası demokratik bulunmayan öğretmen adaylarının daha düşük eleştirel düşünme becerisinde bulunmalarının nedenlerini belirleyici çalışmalar yapılabilir.