Gürbüz Doğan Ekşioğlu illüstrasyonlarının minimalizm açısından incelenmesi

Abstract

Tarihten günümüze insanlar, iletişim kurmak amacıyla çeşitli yöntemler kullanmışlardır. Bu iletişim çabaları, mağara duvarlarına yapılan çizimlerle başlamış ve zamanla gelişerek günümüze kadar ulaşmıştır. Bu gelişmelerin ışığında illüstrasyon sanatı ortaya çıkmış; insanlar duygu ve düşüncelerini bu yöntemle ifade ederek alıcıya mesaj iletme amacı gütmüşlerdir. İllüstrasyonun geçmişi dünya genelinde oldukça eskiye dayanmasına rağmen, Türkiye’de bu sanat dalı özellikle Cumhuriyet’in ilanı ve matbaanın gelişmesiyle birlikte anlamlı bir ilerleme göstermiştir. Bu süreçte Türk grafik tasarımcıları, illüstrasyon sanatının gelişmesine öncülük etmiş ve onu günümüze taşımışlardır. Cumhuriyet sonrası dönemde dergi, gazete, ambalaj gibi çeşitli iletişim araçlarında farklı illüstrasyon örneklerine rastlamak mümkündür. Geçmişte insanlar iletişim için daha çok bu tür basılı araçları kullanırken, günümüzde sosyal medya sayesinde duygu, düşünce ve mesajlarını kilometrelerce uzağa anında iletebilmektedirler. Resimleme yöntemi ile sosyal medya mecralarının birleşimi, mesaj iletimini çok daha farklı bir boyuta taşımıştır. Sosyal, ekonomik, kültürel ve siyasi içerikli mesajlar; illüstrasyon sanatçıları tarafından hayal gücü ile biçimlendirilerek görselleştirilmektedir. Günümüzde bu illüstrasyonlar sade, yani minimal bir biçim kazanmıştır. Bu yaklaşımın amacı, iletilmek istenen mesajı açık ve yalın bir dille sunmaktır. Minimalizm sanatı ile illüstrasyonun birleşiminden doğan bu görsel anlatım dili, sosyal medyada yaygın şekilde yer bulmaktadır. Günümüzün önemli sanatçılarından biri olan Gürbüz Doğan Ekşioğlu, sosyal medya üzerinden bu illüstrasyon akımının öncü ve taşıyıcı isimlerindendir. Bu araştırmada, Ekşioğlu’nun sosyal mecralarda paylaştığı illüstrasyonları, minimalizm sanat anlayışı çerçevesinde incelenmiştir. 2024 yılına ait yirmi illüstrasyon; sanatçının genel sanat yaklaşımı bağlamında değerlendirilmiş, çizgi, ton, doku, renk, leke, oran-orantı ve üslup gibi tasarım ilkeleri doğrultusunda analiz edilerek yorumlanmıştır.