Yaşlı kızılçam meşcereleri ölü örtüsünde örtü yangın gelişimi

Abstract

Orman yangınları genellikle ölü örtü tabakasından başlar. Örtü yangınlarının yayılması, örtüdeki yanıcı madde özellikleri ile diğer çevresel koşullara bağlıdır. Yangının büyümesi ve gelişmesi hakkındaki bilgiler yangın amenajmanı ile ilgili kararlarda ve kontrollü yakmaların planlanmasında oldukça kullanışlıdır. Bu çalışmada, kızılçam plantasyon meşcerelerinde hat ve nokta yangınlarının gelişimi araştırılmıştır. Kızılçam meşcerelerinde çeşitli hava halleri, topografya ve yanıcı madde koşulları altında 35 adet hat yangını ve 11 adet nokta yangını yapılmıştır. Ayrıca, nokta yangınlarının yayılma oranları zamana bağlı olarak (1 dk ,3dk, 5dk, 10 dk ve 15 dk) incelenmiştir. Yayılma oranı ile yanıcı madde, hava hallleri ve topoğrafik koşullar arsındaki ilişkiler regresyon ve korelasyon analizleri ile belirlenmiştir. Hat yangınlarındaki yayılma oranı değerleri 0,3-3,4 m/dk arasında değişmiştir. Nokta yangınlarında 1dk, 3dk, 5dk, 10dk ve 15 dakikadaki yayılma oranı değerleri sırası ile 0,6-2,6 m/dk, 0,9-2 m/dk, 0,8 – 2,02 m/dk, 0,9- 2,1 m/ dk ve 0,7 – 1,6 m/dk arasında değişmiştir. Örtüdeki yanıcı madde miktarı hat yangınları için 0,190-0,690 kg /m2 , nokta yangınları için 0,300 – 0,472 kg/m2 arasında değişmiştir. Sonuçlar, hat ve nokta yangınlarında yayılma oranı ile rüzgar arasında kuvvetli bir ilişki olduğunu göstermiştir. Bu çalışma, bu yanıcı madde tipinde örtü yangını karakteristiklerinin değişikliğinin karakterize edilmesinde önemli veriler sağlamaktadır. Bu çalışmanın sonuçları yangın davranış tahmin sistemine kontrollü yakmaların planlanmasına ve yangın tehlikesinin azaltılmasına önemli katkılar yapacaktır.