Felsefi bir sorun olarak post-truth: Akademisyenlerin epistemik stratejileri üzerine nitel bir inceleme
Loading...
Files
Date
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Kastamonu Üniversitesi
DOI
Abstract
Bu çalışma, çağımızda doğru bilgiye ulaşma ve hakikatin önemsizleşmesi sorunlarını anlatmakta kullanılan post-truth kavramını ve olgusunu ve akademisyenlerin bu kavrama ve olguya ilişkin epistemik konumlanışlarını incelemektedir. Araştırma, post-truth olgusunun sadece "yalanlar çağı" olarak adlandırılan dönemin basit bir çıktısı olmadığı, modernizm sonrası ortaya çıkan epistemolojik koşullar nedeniyle doğru ile yanlış arasındaki ayrımın muğlaklaşması sonucu ortaya çıktığını savunmaktadır. Çalışmanın kuramsal çerçevesinde post-truth; Sofist düşünceden postmodern felsefeye uzanan tarihsel bir süreklilik içinde analiz edilmiş ve ideoloji, propaganda ve hegemonya gibi klasik kavramlardan epistemolojik düzeyde ayrıştırılmıştır. Ayrıca, yeni iletişim teknolojileri ve algoritmik bilgi üretiminin, hakikat algısını dönüştüren en belirleyici maddi zemin olduğu ileri sürülmüştür. Araştırmanın nitel boyutunda, Türkiye'de farklı disiplinlerden akademisyenlerle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bulgular, katılımcıların bilgi karşısında homojen bir tutum sergilemediklerini ortaya koymuş; hibrit epistemik strateji, otorite temelli strateji ve deneyim temelli strateji olmak üzere üç temel epistemik konumlanma biçimi saptanmıştır. Katılımcıların modernitenin uzmanlık ve kurumsal otorite gibi temel dayanaklarına dolaylı bir güvensizlik taşıdıkları ve algoritmik etkileri, bilgi edinme pratiklerini derinden sarsan bir unsur olarak deneyimledikleri belirlenmiştir. Bu güvensizlik ve simülasyon deneyimleri sırasıyla Foucault'nun iktidar-bilgi ilişkisi ve Baudrillard'ın simülasyon kuramı üzerinden de okunmuştur. Tezin temel katkısı, post-truth tartışmalarını soyut felsefi bir düzlemden çıkararak somut akademik pratikler ve stratejiler üzerinden çözümlemesidir. Sonuç olarak çalışma, felsefenin post-truth karşısında eleştirel rolünü yeniden kazanarak bir direnç ve anlam üretme pratiğine dönüşme potansiyeline sahip olduğunu vurgulayarak teknoloji ve yapay zekanın zirve yaptığı günümüz çağında kavramsal analiz, etik muhakeme gibi becerilere daha çok ihtiyaç olduğunu ileri sürmektedir.
Description
Keywords
Citation
TÜRK, S. (2026). Felsefi bir sorun olarak post-truth: Akademisyenlerin epistemik stratejileri üzerine nitel bir inceleme (Tez No. 1019071) [Doktora tezi, KASTAMONU ÜNİVERSİTESİ]. Ulusal Tez Merkezi.
Collections
Endorsement
Review
Supplemented By
Referenced By
Google Scholar
Scholar'da Ara ↗ Bu yayında DOI yok — Altmetric/Dimensions/PlumX/BIP! rozetleri DOI gerektirir.
