Sıfır atık yönetiminin site tipi binalarda uygulanması

Abstract

İnsanoğlu modern hayatını sürdürürken doğal kaynaklarını hızla tüketmekte, doğayı tahrip etmekte ve çevreyi kirletmektedir. Bireylerin tüketiminden kaynaklanan atıkların bertarafının zorluğu insanlara kaynakları optimum kullanma zorunluluğu getirmiştir. Bu çalışmada Sıfır Atık Yönetmeliğine uygun, atıkların kaynağında ayrı toplanması ve azaltılması stratejisini içeren Sıfır Atık Yönetiminin kurulması ve site tipi binalarda uygulanması incelenmiştir. Bu çalışmada sıfır atık yönetiminin, site tipi binalarda uygulaması amacı ile binalardan çıkan atıklar incelenmiş, kaynağında azaltım için Kastamonu ilinde, 7 blok ve 248 konuta sahip olan bir sitede çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmanın birinci aşamada, sitedeki her blok girişine 4’er adet geri dönüşüm kutuları yerleştirilmiş, 30 günlük sürede her gün her kutu (kağıt-karton, plastik, cam ve metal) sıfır atık kapsamında ayrı ayrı tartım yapılarak veriler kaydedilmiş ve 30. günlük sürenin sonunda anket çalışması (ön test) yapılmıştır. İkinci aşamada, her bloğun girişine sıfır atığın önemini anlatan sıfır atık konulu afişler asılmış, sıfır atık kısa filminin izlenmesi sağlanarak eğitim aşaması tamamlanmıştır. Üçüncü aşamada, her blok girişindeki geri dönüşüm kutuları 30 günlük sürede her gün her kutu ayrı ayrı tartım yapılarak veriler elde edilmiştir. Elde edilen bulgular ile Mart-Nisan aylarındaki ön test öncesinde 201,25 kg kağıtkarton, 146,10 kg plastik, 81,75 kg cam, 35,05 kg metal, Mayıs-Haziran aylarındaki son test sonrasında 466,50 kg kağıt-karton, 453,75 kg plastik, 163,25 kg cam, 69,85 kg metal atık toplanmıştır. Farkındalık ölçme çalışması olan anket çalışmasında, “Geri dönüşüme kazandırılan ürünlerin neler olduğunu biliyor musunuz” sorusuna ön testte %37,25 en fazla “Kesinlikle Katılıyorum” cevabını verirken son testte %90,20 cevabını vermiştir. Atık türleri farkındalık ölçme çalışması olan anket çalışmasında, “Atık türlerinden hangilerinin geri dönüşümlü atık olduğunu biliyor musunuz” sorusuna ön testte ve son testte %98,04 cevabını “Kağıt-Karton Atıkları” cevabını vermiştir. Bir başka soru olan “Atık türlerinden hangilerinin geri dönüşümü olmayan atık olduğunu biliyor musunuz” sorusuna ön testte %94,12 “Sebze ve meyve kabukları” cevabını verirken son testte %100 cevabını vermiştir. Site tipi binalarda sıfır atık yönetimi çalışması ile kişilerin bilinçlenmesi, sıfır atığın ne olduğunu öğrenmeleri için gerek yerel basında, gerekse uluslararası basın organları ile gerekli duyuruların ve bilinçlendirme faaliyetlerinin yapılmasının atıkların kaynağında ayrı toplanması ve ayrıştırılması için çok önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.