Gıda eşleştirmeye dayalı geliştirilen ürünlerin duyusal analiz yöntemi ile incelenmesi
| dc.contributor.author | Tekkol, Efraim Emre | |
| dc.date.accessioned | 2026-07-03T11:41:50Z | |
| dc.date.issued | 2026 | |
| dc.description.abstract | Yiyecek-içecek endüstrisinde yeni ürün geliştirmede başarısızlık oranı ve başarısızlığa bağlı maliyet dikkate değer düzeydedir. Deneme-yanılma stratejisinin doğal sonucu olan bu maliyeti düşürmek için bazı araştırmacılar tüketici odaklı yenilikler ve veri temelli bakış açıları önermektedir. Bu önerilerden biri olan "gıda eşleştirme" yaklaşımı mutfak sanatlarında yaratıcılığı subjektif süreçten çıkarmayı hedeflemektedir. Farklı ürün içeriklerinin sahip oldukları ortak aroma bileşiği miktarı ile lezzet uyumları arasında doğrusal ilişki arayan bu hipotez, gıda üreticilerine ürün geliştirme sahasında bilimsel bir rehber sunma iddiasındadır. Bu kapsamda bu çalışmada tarama modeli kullanılmıştır. Öncelikle malzeme çiftlerinin profesyonel tatlı şefleri tarafından tercih edilme durumları tespit edilmiştir. Şeflerin tercihleri doğrultusunda oluşturulan yeni tatlı ürünleri yarı eğitimli duyusal analiz panelinin beğenisine sunularak her iki grubun tercihleri arasındaki ve lezzet uyumu algısı ile ortak aroma bileşiği sayısı arasındaki ilişki incelenmiştir. Maksimum fark anketi ile şeflerden toplanan verilerin analiz sonuçlarından yola çıkılarak dört adet malzeme çifti belirlenmiş, bu malzeme çiftleri ile dört adet yeni tatlı üretilmiştir. Ürünler yarı eğitimli duyusal analiz paneline sunularak yeni ürünlerin lezzet uyumuna ilişkin görüşleri sıralama testi ile alınmış ve test sonuçları Friedman analizine tabi tutulmuştur. Şeflerin tercihleri ve duyusal analiz panelinin lezzet uyumuna ilişkin tercihleri arasındaki ilişki için Spearman Sıra Farkları Korelasyonu hesaplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre maksimum fark anketi olasılık (fayda) skorları bakımından incir – badem 23,56 ve siyah frenk üzümü – vişne 17,54 olacak şekilde yüksek puanlar elde etmişlerdir. Elma – mantar ve mango domates çiftleri ise sırasıyla 1,00 ve 2,38 puanla listenin son iki sırasında yer almaktadır. Duyusal analiz paneli için, bu dört malzeme çifti seçilmiştir. Analiz sonuçlarına göre istatistiksel olarak şeflerin tercihleri ile ortak aroma bileşik sayıları arasında anlamlı ilişki tespit edilememiştir. Ortak aroma bileşiği ile lezzet uyumu algısı arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Buna göre duyusal değerlendiriciler daha düşük sayıda ortak bileşiğe sahip malzeme çiftini daha uyumlu bulmuştur (rho: -0,475). Analiz sonuçları, şeflerin ürün geliştirme sürecinde daha çok tercih ettiği malzeme çiftlerinden oluşturulan ürünlerin, duyusal analiz paneli tarafından da daha uyumlu olarak değerlendirilme eğiliminde olduğunu ortaya koymuştur. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/20.500.12597/44842 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.publisher | Kastamonu Üniversitesi | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.subject | Gıda Eşleştirme | |
| dc.subject | Yeni Ürün Geliştirme | |
| dc.subject | Aroma Bileşikleri | |
| dc.subject | Duyusal Analiz | |
| dc.title | Gıda eşleştirmeye dayalı geliştirilen ürünlerin duyusal analiz yöntemi ile incelenmesi | |
| dc.title.alternative | Investigation of products based on food pairing using sensory analysis method | |
| dc.type | masterThesis |
Files
Original bundle
1 - 1 of 1
