Yayın:
Âşık Veysel’in Şiirlerinde Dinî Tasavvufi Bir Unsur Olarak Toprak

Basit Görünüm
dc.contributor.authorTİKDEMİR, Hakan
dc.date.accessioned2026-01-04T19:13:14Z
dc.date.issued2023-09-26
dc.description.abstractToprak, insanlık tarihi boyunca kutsal bir değere sahip olmuştur. Birçok kültürde hayatın kaynağı olarak kabul edilmiş, insanlar tarafından korunması ve saygı gösterilmesi gerektiğine inanılmıştır. Türkler arasında toprağın kutsallığı İslamiyet ile birlikte korunmuş, tasavvuf anlayışı ile anlamı genişletilmiştir. Toprak unsuru, dinî tasavvufi açıdan yüklenen pek çok anlam ile beraber âşıklık şiir geleneği içinde yüzyıllar boyunca işlenmiştir. Toprak unsurunu şiirlerinde dinî ve tasavvufi yönleri ile ele alan ve geleneği temsil eden âşıklar arasında Âşık Veysel (1894-1973) bulunur. Şiir söyleyerek insanlara dinî ve tasavvufi düşüncelerini motifler aracılığıyla yansıtan Âşık Veysel’e göre toprak, insanın köklerinin bulunduğu aynı zamanda ölümden sonra döneceği yerdir. Allah’a olan teslimiyetin ve sadakatin göstergesidir. İnsanın arayışına yol açar, kendine ve yaratıcısına dönüşünü sağlar. Vuslat için çıkılan yolculukta yol gösteren bir mürşittir. Allah’ın rahmet ve bereketinin neticesi olarak tabiatın dengesini kurar, ürün verir, yedirir, içirir. Çalışkan insana kollarını açarak onu bağrına basar, emeğine karşı cömert davranır ve alın teri ile kazanılan kazancın helal olmasını sağlar. Âşık Veysel, doğumundan ölümüne kadar her zaman yanında durup kılavuzluk eden bu mürşidine “sadık yâr” ve “dost” olarak seslenir. Çalışmada, Âşık Veysel’in toprak unsuruna yer verdiği şiirlerinin tamamı ele alınmıştır. Belirlenen dize veya dörtlükler, toprağın dinî tasavvufi yönlerini vurgulamak amacıyla bağlamına uygun bir şekilde yaratılış; ölüm; nefis; ilahi aşk, seyri sülûk ve teslimiyet; mürşit; hayat, rahmet ve bereket; çalışkanlık, emek ve helal rızık imgeleri altında incelenmiştir. Bu sayede, diğer çalışmalardan ayrılarak Âşık Veysel’in şiirlerdeki toprak unsurunun dinî ve tasavvufi anlamları üzerine daha derinlemesine bir inceleme sunulmuştur. Şiirlerin insanın kendisiyle, toplumla, tabiatla ve Allah ile ilişkisini anlaması noktasında yol gösterici olduğu tespit edilmiştir.
dc.description.urihttps://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1348092
dc.description.urihttps://dergipark.org.tr/tr/pub/korkutataturkiyat/issue/80029/1348092
dc.identifier.doi10.51531/korkutataturkiyat.1348092
dc.identifier.eissn2687-5675
dc.identifier.endpage362
dc.identifier.openairedoi_dedup___::857dde54d2d546710396ffe83508ed6f
dc.identifier.orcid0000-0002-6248-6240
dc.identifier.startpage349
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12597/41049
dc.publisherKorkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi
dc.relation.ispartofKorkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi
dc.rightsOPEN
dc.subjectÂşık şiiri
dc.subjecttoprak
dc.subjectdin ve tasavvuf.
dc.subjectTürkiye Sahası Türk Halk Bilimi
dc.subjectMinstrel poetry
dc.subjectsoil
dc.subjectreligion and sufism.
dc.subjectTurkish Folklore in the Türkiye Field
dc.titleÂşık Veysel’in Şiirlerinde Dinî Tasavvufi Bir Unsur Olarak Toprak
dc.typeArticle
dspace.entity.typePublication
local.api.response{"authors":[{"fullName":"Hakan TİKDEMİR","name":"Hakan","surname":"TİKDEMİR","rank":1,"pid":{"id":{"scheme":"orcid","value":"0000-0002-6248-6240"},"provenance":null}}],"openAccessColor":"gold","publiclyFunded":false,"type":"publication","language":{"code":"und","label":"Undetermined"},"countries":null,"subjects":[{"subject":{"scheme":"keyword","value":"Âşık şiiri;toprak;din ve tasavvuf."},"provenance":null},{"subject":{"scheme":"keyword","value":"Türkiye Sahası Türk Halk Bilimi"},"provenance":null},{"subject":{"scheme":"keyword","value":"Minstrel poetry;soil;religion and sufism."},"provenance":null},{"subject":{"scheme":"keyword","value":"Turkish Folklore in the Türkiye Field"},"provenance":null}],"mainTitle":"Âşık Veysel’in Şiirlerinde Dinî Tasavvufi Bir Unsur Olarak Toprak","subTitle":null,"descriptions":["<jats:p xml:lang=\"tr\">Toprak, insanlık tarihi boyunca kutsal bir değere sahip olmuştur. Birçok kültürde hayatın kaynağı olarak kabul edilmiş, insanlar tarafından korunması ve saygı gösterilmesi gerektiğine inanılmıştır. Türkler arasında toprağın kutsallığı İslamiyet ile birlikte korunmuş, tasavvuf anlayışı ile anlamı genişletilmiştir. Toprak unsuru, dinî tasavvufi açıdan yüklenen pek çok anlam ile beraber âşıklık şiir geleneği içinde yüzyıllar boyunca işlenmiştir. Toprak unsurunu şiirlerinde dinî ve tasavvufi yönleri ile ele alan ve geleneği temsil eden âşıklar arasında Âşık Veysel (1894-1973) bulunur. Şiir söyleyerek insanlara dinî ve tasavvufi düşüncelerini motifler aracılığıyla yansıtan Âşık Veysel’e göre toprak, insanın köklerinin bulunduğu aynı zamanda ölümden sonra döneceği yerdir. Allah’a olan teslimiyetin ve sadakatin göstergesidir. İnsanın arayışına yol açar, kendine ve yaratıcısına dönüşünü sağlar. Vuslat için çıkılan yolculukta yol gösteren bir mürşittir. Allah’ın rahmet ve bereketinin neticesi olarak tabiatın dengesini kurar, ürün verir, yedirir, içirir. Çalışkan insana kollarını açarak onu bağrına basar, emeğine karşı cömert davranır ve alın teri ile kazanılan kazancın helal olmasını sağlar. Âşık Veysel, doğumundan ölümüne kadar her zaman yanında durup kılavuzluk eden bu mürşidine “sadık yâr” ve “dost” olarak seslenir. Çalışmada, Âşık Veysel’in toprak unsuruna yer verdiği şiirlerinin tamamı ele alınmıştır. Belirlenen dize veya dörtlükler, toprağın dinî tasavvufi yönlerini vurgulamak amacıyla bağlamına uygun bir şekilde yaratılış; ölüm; nefis; ilahi aşk, seyri sülûk ve teslimiyet; mürşit; hayat, rahmet ve bereket; çalışkanlık, emek ve helal rızık imgeleri altında incelenmiştir. Bu sayede, diğer çalışmalardan ayrılarak Âşık Veysel’in şiirlerdeki toprak unsurunun dinî ve tasavvufi anlamları üzerine daha derinlemesine bir inceleme sunulmuştur. Şiirlerin insanın kendisiyle, toplumla, tabiatla ve Allah ile ilişkisini anlaması noktasında yol gösterici olduğu tespit edilmiştir.</jats:p>"],"publicationDate":"2023-09-26","publisher":"Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi","embargoEndDate":null,"sources":["Crossref","Issue: 12 349-362","2687-5675","Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi"],"formats":["application/pdf"],"contributors":null,"coverages":null,"bestAccessRight":{"code":"c_abf2","label":"OPEN","scheme":"http://vocabularies.coar-repositories.org/documentation/access_rights/"},"container":{"name":"Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi","issnPrinted":null,"issnOnline":"2687-5675","issnLinking":null,"ep":"362","iss":null,"sp":"349","vol":null,"edition":null,"conferencePlace":null,"conferenceDate":null},"documentationUrls":null,"codeRepositoryUrl":null,"programmingLanguage":null,"contactPeople":null,"contactGroups":null,"tools":null,"size":null,"version":null,"geoLocations":null,"id":"doi_dedup___::857dde54d2d546710396ffe83508ed6f","originalIds":["10.51531/korkutataturkiyat.1348092","50|doiboost____|857dde54d2d546710396ffe83508ed6f","oai:dergipark.org.tr:article/1348092","50|tubitakulakb::28e7a91f1fc0ebc2def9dd05ff99b918"],"pids":[{"scheme":"doi","value":"10.51531/korkutataturkiyat.1348092"}],"dateOfCollection":null,"lastUpdateTimeStamp":null,"indicators":{"citationImpact":{"citationCount":2,"influence":3.0419083e-9,"popularity":3.8637005e-9,"impulse":2,"citationClass":"C5","influenceClass":"C5","impulseClass":"C5","popularityClass":"C5"}},"instances":[{"pids":[{"scheme":"doi","value":"10.51531/korkutataturkiyat.1348092"}],"type":"Article","urls":["https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1348092"],"publicationDate":"2023-09-26","refereed":"peerReviewed"},{"alternateIdentifiers":[{"scheme":"doi","value":"10.51531/korkutataturkiyat.1348092"}],"type":"Article","urls":["https://dergipark.org.tr/tr/pub/korkutataturkiyat/issue/80029/1348092"],"publicationDate":"2023-08-22","refereed":"nonPeerReviewed"}],"isGreen":false,"isInDiamondJournal":false}
local.import.sourceOpenAire

Dosyalar

Koleksiyonlar

Publications