Bir Umudun Peşinden: Türk Sinemasında Köyden Kente Göç

Abstract

1950’li yıllarda tarımda makineleşmenin artması ile yaşanan gelişmeler sonucunda kırsal kesimde oluşan işgücü fazlası nedeniyle köylerde yaşayan bireyler hayatlarını idame ettirebilmek için şehirlere göç etmişlerdir. Bu nüfus hareketliliği, başlangıçta ekonomik nedenlerle ortaya çıkmış ancak zamanla güvenlik, eğitim ve afet gibi faktörlerin etkisiyle devam etmiştir. Kırsal kesimde yaşanan makineleşmenin yanı sıra büyük şehirlerde başlayan sanayileşme ve fabrikalaşma da kırsaldan şehir merkezine doğru göç hareketliliklerini arttırmıştır. 1950’li yıllarda ekonomik ve sosyal alanda başlayan hızlı ve sancılı dönüşüm insanları derinden etkilemiştir. Bu dönüşümü anlatan iletişim araçlarından biri de sinema olmuştur. Toplumsal olayları bir ayna gibi yansıtan sinema, kırsaldan kente göçenlerin dramlarını da perdeye yansıtmakta gecikmemiştir. Göç olgusunun toplumda yarattığı sonuçların gözle görülür hâle gelmesi ile yönetmenler göç konulu filmleri perdeye taşımaya başlamıştır. Bu çalışmada, göç olgusunun Türk sinemasındaki temsilleri üzerinden farklı dönemlerde çekilmiş filmler dokuman analizi yapılarak irdelenmiştir. Seçilen örneklemler, her 10 yıllık dönem halinde değerlendirilerek, göçün beyazperdeye yansıtılış biçimi ve çok disiplinli bir bağlamda ortaya çıkan sosyal problemler araştırma konusu olarak ele alınmıştır.