Sodom ve Gomore Romanında Karakter Sembolizasyonu

Abstract

Yakup Kadri Karaosmanoğlu (1889-1974), eserleriyle Türk toplumunun tarihî, sosyal, kültürel kırılma evrelerini merkeze alarak, onun yakın tarihinin panoramasını ortaya koyan önemli bir yazardır. O, mizacının da etkisiyle, ele aldığı meselelere alışılmışın dışında, karamsar bir bakış açısıyla eğilerek kaleme aldığı romanları aracılığıyla Türk toplumunun millî kimlik oluşumuna katkı sağlamayı amaçlar. Yakup Kadri, bilhassa roman kahramanlarına yüklediği sembolik birtakım özellikler sayesinde, tespit ettiği problemi daha etkili biçimde ortaya koyar. İlk kez 1928’de yayımlanan ve Anadolu’da Millî Mücadele’nin devam ettiği yıllarda işgal altındaki İstanbul’da yaşananları anlattığı Sodom ve Gomore romanı, roman kişilerinin üstlendiği sembolik anlamlar açısından Yakup Kadri’nin romancılık anlayışının bu yönüne çarpıcı bir örnek teşkil eder. Sodom ve Gomore romanının kişileri, toplumun çeşitli kesimlerine dair yüklenmiş oldukları sembolik anlamlarla, gerek Türk toplumunun Tanzimat’tan beridir süregelen gerekse işgal yıllarında ortaya çıkan meselelerine ışık tutarlar. Bu çalışmada öncelikle Sodom ve Gomore’nin roman kişilerine yüklenen sembolik anlamlar nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiş ve onların bu sembolik yönlerini güçlendiren benzetme unsurları tespit edilmiştir. Böylelikle romana farklı bir bakış açısı kazandırılarak, Yakup Kadri’nin romanları üzerine yapılan araştırmalara bir katkı sunulması amaçlanmıştır.