İngiliz İşgalinden Sonra Mısır’da Mali Buhran

Abstract

XIX. yuzyilda guclu bir sekilde hissedilen siyasi, iktisadi ve sosyal yenilesme hareketi XX. Yuzyilda onemli bir noktaya gelmistir. Degisen yonetim anlayislari bunun en acik gostergesidir. Bu donem daha cok siyasi gelismelerle hatirimizda yer etmistir. Ancak iktisadin devlet ve toplum hayatinda ve dolayisiyla tarihte degismeyen, inkâr edilemez etkisi cok guclu bir bicimde kendisini gostermistir. Tanzimat ve devaminda Mesrutiyet donemlerinde Avrupa’nin guclu devletlerinin ve Osmanli Devleti’nin politikalarini yonlendiren en guclu faktor iktisadi gelismeler olmustur. Bunlar arasinda iktisadi-mali buhranlar da sikca soz konusudur. Bir Osmanli eyaleti olmasinin yani sira, Kavalali Hanedani’nin bagimsizlik faaliyetleri neticesinde istikraz akdi yetkisi elde etmis olan Misir idaresinin de mali iflasi XIX. Ve XX. Yuzyillarda meydana gelmistir. Her iki donemin buhranlarinin sebepleri farkli olmakla birlikte Ingiltere’nin etkisi aynidir. XIX. Yuzyilda modernlesme ve bagimsizlasma calismalari icin yapilan masraflar iflasi ve isgali getirmis, XX. Yuzyilda ise Ingiltere’nin somurge siyaseti neticesinde tekrar iktisadi buhran yasanmistir. Iktisadin devlet idaresindeki onemine Misir’da yasanan buhran, etkileri ve sebepleri iyi bir ornek teskil etmektedir. Calismamizda Ingiliz isgalinin ardindan yasanan iktisadi gelismeler ve buhran, sebep ve sonuclari ile degerlendirmeye tabi tutulmaktadir.