Anadolu Karaçam (Pinus nigra ssp. pallasiana) meşcerelerinde kontrollü yakma uygulamalarının bazı ölü örtü, kül ve toprak özellikleri üzerine etkileri

Abstract

Orman yangınlarının birçok çalışmada olumsuz etki gösterdiği ifade edilse de kontrollü yakma uygulamalarının hem yangınlarla mücadelede hem de ekolojik bir araç olarak kullanıldığını ifade eden birçok çalışma mevcuttur. Özellikle ayrışmanın yavaş olduğu ekosistemlerde, örtü yangını uygulamaları yapılarak bu konunun olumlu tarafları olduğu gösterilmektedir. Bu çalışma kapsamında karaçam meşcerelerinde kontrollü yakma uygulamalarının bazı toprak özellikleri üzerine etkisi araştırılmıştır. Bu çalışma kapsamında karaçam alanlarından 10x10 m büyüklüğünde 9 örnekleme noktasından ibre, humus ve toprak örneklemesi yapılmıştır. Kontrollü yakma uygulaması yapıldıktan sonra aynı alanlardan yangın şiddetine göre düşük, orta ve yüksek şiddetli olan yerlerden kül ve toprak örneklemesi yapılmıştır. Toprak reaksiyonu (pH), Elektriksel iletkenlik (EC), karbon (C), azot (N) ve karbon/azot oranı (C/N) analizleri ibre, humus, kül ve toprak örneklerinde yapılırken, tekstür, kireç ve agregat stabilitesi analizleri ise sadece toprak örneklerinde yapılmıştır. Çalışma sonucunda, ölü örtü, humus ve kül örnekleri üzerinde yapılan analizler bakımından kontrollü yakma uygulamasının farklılığın önemli düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Genel itibari ile kül örneklerinde pH, EC değerlerinde artma, karbon ve azot değerlerinde ise bir azalma söz konusudur. Toprak örneklerinde ise kum, pH ve azot değerlerinde artma diğer özelliklerde ise anlamlı bir azalma görülmüştür. Çalışma sonucu verilerine göre hem ölü örtünün ortamdan uzaklaşması hem de ölü örtünün yakma sonucunda kül olarak toprağa besin maddesi kazandırması gibi özellikler düşünüldüğünde kontrollü yakma uygulamalarının bir yönetim aracı olarak önemli bir potansiyele sahip olduğu söylenebilir.