Osmanlı Coğrafyasında İlk Devrimci Örgüt: Philiki Eterya

Abstract

Philiki Eterya, Yunan bagimsizlik savasinin organizasyonunda oldukca etkin rol oynamis guclu bir orguttur. Philiki Eterya, yeni bir ulus-devletin olusum surecinde cok onemli roller oynadigi icin, cogu kesimlerce orgutun, irk ustunlugune dayali ulusalci fikirler dogrultusunda belli bir cografyada Osmanli hakimiyetine son vermeyi hedefledigi fikri on plana cikarilmistir. Fakat yapisi, amaclari ve planlari daha detayli incelendiginde, Philiki Eterya’nin, Osmanli baskentinin isgal edilmesi, Padisah, devlet ricali ve Musluman ahalinin katledilmesi planlarini yaparak Osmanli hakimiyeti altindaki tum cografyada kanli bir devrim gerceklestirmek istedigi anlasilmaktadir. Nitekim bu calismada, Philiki Eterya’nin amac, program ve faaliyetleri ile birlikte, nasil bir miras uzerine sekillendigi ve bu mirasin Philiki Eterya’ya faaliyetlerinde ne gibi avantajlar sagladigi uzerinde durulmustur. Bununla birlikte Philiki Eterya’nin, sadece belli bir cografya uzerinde Osmanli hakimiyetine son vermeyi degil, Osmanli hakimiyetindeki tum cografyada siyasi ve toplumsal yapiyi koklu bicimde donusturecek planlari tasarlamis oldugu vurgulanmistir. Tarihsel arastirma modelinde yapilan bu calismada arsiv belgeleri, birinci ve ikinci elden kaynaklar kullanilmistir.