Tilapialarda (Oreochromis Niloticus) Sefuroksimin Farmakokinetiği Ve Biyoyararlanımının Belirlenmesi

Abstract

İnsanların sağlıklı beslenmek için diyet alışkanlıklarını değiştirmeleri ile birlikte kültür balıkçığı son yıllarda gelişerek büyük bir sektör haline gelmiştir. Sektörün bu kadar büyümesiyle birlikte artan balık ihtiyacını karşılamak için kültürel balık üretimine geçilmiştir. Balıkların doğal ortamlarının bozulması ise stres ve bakteriyel hastalıkların yaygınlaşmasına neden olmuştur. Balıklarda bakteriyel hastalıkların tedavisinde kullanılan antibiyotiklerin çoğu balıklara özgün değildir ve bu nedenle diğer türlerden uyarlanılarak kullanılır. Uygun dozaj rejimi bilinmediği için bu da beraberinde tedavide başarısızlığa veya toksik etkiye neden olabilir. Ayrıca balık gibi besin değeri yüksek olan hayvanlarda antibiyotiklerin farmakokinetiklerinin bilinmemesi ilaç kalıntısına ve bakteriyel direnç gelişimine neden olur. Tilapia balığı Filipinler dahil dünyada en fazla yetiştiriciliği yapılan balık türlerinden birisidir ve yetiştiricilik faaliyetleri esnasında karşılaşılan en önemli balık hastalıklarından birisi Streptococcosis’tir. Sefuroksim gram pozitif ve gram negatif bakterilere karşı oldukça etkili ikinci jenerasyon sefalosporin grubu bir antibiyotiktir. Yapılan literatür taramasında sefuroksimin balıklarda kullanımı ile ilgili herhangi bir bilgiye rastlanılmamıştır. Bu araştırmanın amacı tilapialarda (Oreochromis niloticus) damar içi (IV), kas içi (IM) ve oral (OR) yolla sefuroksim uygulanmasını takiben farmakokinetiği ve biyoyararlanımını belirlemektir. Çalışmada toplam 270 adet sağlıklı tilapia kullanılacaktır. Balıklara IV (kaudal vein), IM (epaksiyal kas) ve OR (gastrik gavaj) yolla 20 mg/kg dozda sefuroksim uygulanacaktır. Kan örnekleri MS-222 (tricaine methane sulphonate, 200 mg/L) anestezi altında 0., (uygulama öncesi) 0.25., 0.5., 1., 2., 4., 8., 12., 24., 36., 48., 72., 96., 120. ve 144. saatlerde kaudal vein’den alınacaktır. Sefuroksimin plazma düzeyleri HPLC-UV kullanılarak ölçülecek ve farmakokinetik parametreler Winnonlin programı kullanılarak hesaplanacaktır. Elde edilen veriler istatistiksel açıdan değerlendirilecektir. Anahtar sözcükler: Biyoyararlanım, HPLC-UV, Farmakokinetik, Sefuroksim, Tilapia.