Lavanta (lavandula angustifolia mıller.) ve adaçayı (salvia officinalis L.) yetiştiriciliğinin ekonomik analizi - Şenel, Birol (Kastamonu Üniversitesi, 2025)
Tıbbi ve aromatik bitkilerin geçmişten günümüze tarih boyunca kullanımları incelendiğinde insanoğlu bitkiler ile hep iç içe yaşamıştır. İnsanoğlu sağlıklı yaşamak için bitkilerden çok yönlü faydalanmasını bilmiş ve gıdadan ilaca, kozmetikten boyaya varıncaya kadar bitkileri ve bitkisel ürünleri çok yönlü haliyle kullanmıştır. Doğal, sağlıklı ve güzel yaşamanın bir kültür haline geldiği günümüzde, tıbbi ve aromatik bitkiler hakkındaki farkındalık oldukça yüksek seviyelere gelmiştir. Türkiye’de sahip olduğu bitki çeşitliliği ile bu sektörde oldukça önemli bir konumdadır. Türkiye’de üretilen tıbbi ve aromatik bitkiler çok farklı sektörlerde kullanım alanı bulabilmektedir. Bu kapsamda bir çok yatırımcıyı kendine çeken tıbbi ve aromatik bitki üretimlerinde, yatırımların ekonomik olarak uygulanabilir olup olmaması önemli bir sorundur. Bu çalışma kapsamında popülaritesi yüksek ve ekonomik değeri bulunan lavanta ve adaçayı üretim yatırımlarının ekonomik analizi gerçekleştirilmiştir. Çalışma alanı Karabük ili Safranbolu ilçesinde bulunmaktadır. Çalışma sonuçları adaçayı üretim yatırımlarının lavantaya göre daha kazançlı olduğunu göstermektedir. Adaçayı yatırımının iç karlılık oranı (İKO) oranı %81,9; geri ödeme süresi (GÖS) 2,6 yıl ve fayda maliyet oranı (FMO) ise 11,55 olarak tespit edilirken, lavanta yatırımının İKO değeri %24,12; GÖS 4,6 ve FMO da 2,32 olarak hesaplanmıştır.
Economic analysis of lavender (lavandula angustifolia miller.) and sage (salvia officinalis L.) cultivation
Keywords: Tıbbi ve Aromatik Bitkiler; Karlılık; Yatırım projesi; Safranbolu; Türkiye