SOĞUKSU MİLLİ PARKI FARKLI KORUMA VE KULLANMA BÖLGELERİNDE TOPRAKTAKİ KARBON MİKTARININ BELİRLENMESİ - ÇITLAK, Uğur (Fen Bilimleri Enstitüsü, 2018)
Karbondioksit (CO²) küresel ısınmada etkili olan sera gazları içerisinde en fazla orana sahip olan (%50) organik karbona dönüşerek depolanmaktadır. Tez çalışmasında küresel ısınmanın olumsuz etkilerinin azaltılmasında karasal ekosistemler içerisinde dikkate değer olumlu bir etkiye sahip olan orman ekosistemlerinin insan faaliyetleri ile karbon depolama miktarlarının nasıl değiştiğini belirlemek amaçlanmıştır. Çalışma alanı olarak belirlenen Soğuksu Milli Parkı orman alanlarında koruma ve kullanma fonksiyonları bakımından önde gelen Hassas Koruma, Sürdürülebilir Kullanım ve Kontrollü Kullanım Bölgelerinin toprak organik karbon miktarları belirlenmek suretiyle çalışmaya konu olan insan baskısının karbon depolama kapasitesi üzerindeki etkisi ortaya konulmuştur. Antropojenik baskı düzeylerine göre araştırma alanında belirlenen örnek alanlar eğim, bakı, ana kaya, yükseklik özellikleri benzer alanlardan seçilmeye özen gösterilmiştir. Çalışmayı tamamlaması bakımından Hassas Koruma Bölgesi’nden, Sürdürülebilir Kullanım Bölgesi’nden ve Kontrollü Kullanım Bölgesi’nden olmak üzere deneme alanları seçilmiştir. Toprak örnekleri ilkbahar döneminde alınmıştır. Soğuksu Milli Parkı örneğinde bir korunan alan bünyesinde bulunan önemli alanlara ait orman ekosistemlerinin karbon tutma kapasiteleri belirlenerek, küresel ısınmanın azaltılmasındaki rolleri tespit edilmiş, bu ekosistemlere ait karbon tutma kapasiteleri bilimsel verilerle ortaya konularak bilimsel çalışmalarda doğru ve güvenilir bir referans olarak kullanılabilmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen veriler korunan alanlarda, orman ekosistemlerinin yüksek oranda karbon depolama kapasitelerinin bulunmasından dolayı küresel ısınmanın olumsuz etkilerinin azaltılması noktasında önemli bir referans olarak değerlendirilecektir.
Keywords: Karbon, Korunan Alan, Soğuksu Milli Parkı, Küresel Isınma