ENSO TİPİ TÜPLÜ DOĞU LADİNİ FİDANLARININ ARAZİ PERFORMANSLARININ DEĞERLENDİRİLİMESİ - Şahin, H.Ali; Ayan, Sezgin; Çetiner, Şaban (Enso Tipi Tüplü Doğu Ladini Fidanlarının Arazi Performanslarının Değerlendirilmesi", (Yayınlanmamış Sunulu Bildiri), Türkiye'de Tüplü Fidan Üretimi ve Ağaç Islah Tekniklerinin ve Çalışmalarının Geliştirilmesi Projesi Sempozyumu, 8-10 Kasım 1999, Marmaris., 1999)
Ülkemizin önemli asli orman ağacı türlerinden olan Doğu Ladini doğal yayılış alanı olan Doğu Karadeniz Bölgesinde 133 109 ha alanda saf ve 200 000 ha alanda ise karışık meşçereler kurmaktadır. Bu alanlardan 107 869 ha ağaçlandırma ve 130 000 ha da suni gençleştirme olmak üzere toplam 237 869 ha saha Doğu Ladini tesisine konudur. Çıplak köklü veya repikajlı 5 yaşındaki fidanlarla tesis edilen sahalarda 10–14 yıl bakım ve 5-6 kez tamamlama yapılmasına rağmen arzulanan başarıya ulaşılamayabilmektedir. Geleneksel yöntemde karşılaşılan söküm, ambalajlama, depolama, nakil ve dikimde meydana gelen olumsuzluklar 1995'ten sonra Enso tipi kaplı fidanların kullanılmasıyla büyük ölçüde giderilmiştir Enso sistemiyle üretilen boylu ve kaliteli 2+0 yaşındaki fidanlarla yapılan ağaçlandırmalarda yaşama yüzdesi ve fidan gelişimleri başarılı olmuştur. Fidan boylarının düşük olması durumunda ise sürgün gelişimi azalmaktadır. Trabzon AGM Başmühendisliği sahalarında Enso tipi Ladin ağaçlandırmalarında yaşama yüzdesi % 90 civarında tespit edilmiş ve bakım süresinin 5-6 yıla düşeceği tahmin edilmektedir.
Keywords: Doğal Ladin, Enso Tipi , Tüplü