MÜDAHALE GÖRMÜŞ KARAÇAM (Pinus nigra Arnold) MEŞCERESİ KESİM ARTIKLARINDA YANGIN DAVRANIŞI - Üzümcü, Rıfat (Fen Bilimleri Enstitüsü, 2018)
Orman yangınları genellikle orman ölü örtüsünden başlar. Bu çalışmada müdahale görmüş karaçam meşcerelerinde belirli şartlar altındaki yanıcı maddeler ve hava hallerinde 33 adet küçük ölçekli deneme yangınları yapılmıştır. Ölü örtüdeki yanıcı maddeler bakım çalışmaları sonucu oluşan ibre ve ince dallardan oluşmuştur. Müdahale görmüş karaçam meşcerelerindeki oluşturulan yanıcı madde parsellerinde yanıcı madde miktarı 3,0 ile 10,2 kg m–² arasında değişmiştir. Rüzgar hızı ise 0,3 km h-¹ ile 8,4 km h-¹ arasında, ince yanıcı madde nem içeriği ise %10 - %21 arasında değişmiştir. Yayılma oranı ve yangın şiddeti ile yanıcı madde ve hava halleri arasındaki ilişkiler korelasyon ve regresyon analizleri ile belirlenmiştir. Deneme yangınları sonucunda ölü örtüdeki yangın yayılma oranı 0,47 ile 6,92 m/dak arasında değişmiştir. Yangın şiddet değerleri ise 173 ile 10239 kW/m arasında değişmiştir. Analizler sonucunda rüzgar hızı hem yayılma oranı (R²: %71) hem de yangın şiddetindeki (R²: %74) değişikliği açıklayan en etkili faktör olmuştur. Bu çalışma sonuçları benzer özellikteki meşcerelerde örtü yangını davranışını tahmin etmede ve ölü örtüdeki yanıcı maddelerin yönetiminde kullanılacaktır.
Keywords: Ölü örtü, örtü yangını davranışı, kesim artıkları, aralama, Anadolu karaçamı