Bazı ilaç türevlerinin kuantum kimyasal ve Qsar çalışmaları - Aldıbashı, Fatma Masoud Salem (Fen Bilimleri Enstitüsü, 2021)
Kuantum kimyasal yöntemi ve moleküler modelleme teknikleri kullanılarak, bazı ilaçların ve farmasötik açıdan önemli moleküllerin incelenmesi yapılmıştır. Bu çalışma, bazı kontrast maddeler 2,4,6-triiyodobenzen ve türevleri, (diatrizoat, iyoksaglat, iyoheksol ve iyodiksanol), isatin ve türevleri, (5-floroisatin, 5-kloroisatin, 5- metilisatin ve 5-metoksiisatin), fenilalanin türevleri ve aminoasit olarak tirozin ve aspirin arasındaki ilaç-ilaç etkileşimi olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Araştırılan moleküllerin optimizasyonu, yoğunluk fonksiyonel teorisi kullanılarak yapılmıştır. Tüm hesaplamalar için Gaussian09 programı kullanılmıştır. Enerjisi en düşük olan boş moleküler orbital, enerjisi en yüksek olan dolu moleküler orbital ve bunlarla ilgili özellikler sübstitüsyonun molekül üzerine etkilerini anlamak için kullanılmıştır. RHF ve DFT seviyelerinde cep-4g, cep-31g, cep-121g ve lanl2dz baz setleri ile, 2,4,6 triiyodobenzen, diatrizoat, iyoksaglat, iyoheksol ve iyodiksanol kontrast maddelerinin optimizasyonu, gaz fazında ve çözelti fazlarında (su, etanol, kloroform, asetik asit, N, N-dimetil formamid, N, N dimetilsülfoksit), kontrast bileşiklerin elektronik davranışını ve dipol momentini hesaplamak için yapılmıştır. Ayrıca, diatrizoat kontrast maddesinin B3LYP düzeyinde Cep-4g, Cep-31g, Cep-121g ve lanl2dz baz setleri kullanarak teorik IR analizi yapılmış ve deneysel değerlerle mukayese edilmiştir. İsatin, 5- floroisatin, 5-kloroisatin, 5-metilisatin ve 5-metoksitatin için moleküllerin, nötr, anyon, katyon, protonlu deprotonlanmış formlarının kuantum kimyasal hesaplamaları B3LYP seviyesinde 6-311++G(2d,2p) baz seti kullanarak yapılmıştır. TPH1 inhibitörleri olan fenilalanin türevlerinin niceliksel yapı-aktivite ilişkisi araştırılmıştır. İlaç ilaç etkileşimi çalışmasında aspirin ve tirozin arasındaki reaksiyon mekanizması, B3LYP/6- 31G (d,p) baz setiyle incelenmiş ve ayrıca HOMO ve LUMO enerjisi ile ilgili parametreler ve doğrusal olmayan optik özellikler hesaplanmıştır.
Keywords: İsatin, Kontrast ajanlar, Fenilanalin türevleri, QSAR, Reaksiyon mekanizması, Kuantum hesaplamaları