GÖKKUŞAĞI ALABALIĞI (Oncorhynchus mykiss) ÜRETİMİNDE KENEVİR TOHUMU YAĞININ (Cannabis sativa) İMMUNOSTİMULANT POTANSİYELİNİN BELİRLENMESİ - A. Saleh, Mohamed Elsayed (Fen Bilimleri Enstitüsü, 2019)
Bu çalışmada kenevir tohumu (Cannabis sativa) yağının, gökkuşağı alabalıklarının (Oncorhynchus mykiss) bağışıklık yanıtına ve büyüme performansına etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Bu sebeple balıklar 4 farklı gruba ( Kontrol, % 0,5, % 1 ve % 2) ayrılarak 60 gün boyunca beslenmişlerdir. Çalışmanın sonunda büyüme performansı, sindirim enzimi aktivitesi, oksidatif radikal üretimi, lizozim ve myeloperoksidaz gibi humoral immün yanıtları ve ayrıca IL-1, IL-8, IL-10 ve IL-6'yı içeren sitokin gen ekspresyonu araştırılmıştır. Çalışmada K0.5 grubu diğer tüm gruplara göre en yüksek büyümeyi göstermiş olup (P <0.05), FCR, K0.5 grubunda anlamlı olarak azalmış ve SGR en yüksek değere ulaşmıştır. Oksidatif radikal üretimi, çalışmanın 30. gününde diğer gruplardan daha yüksek bulunmuştur. Tripsin K0.5 ve K1 grupları için 30. günde ve K1 grubu için ise çalışmanın 60. gününde anlamlı olarak artış göstermiştir (P<0.05). Pepsin aktivitesinde de bu duruma benzer sonuçlar gözlenmiştir. Herhangi bir deney grubundaki amilaz aktivitesi ve herhangi bir örnekleme süresi arasında fark gözlenmemiş olup, 60. gündeki oksidatif radikal üretiminde hiçbir fark gözlenmemiştir. Lizozim, çalışmanın 30. gününde tüm deney gruplarında, kontrole kıyasla anlamlı olarak azalmıştır. Miyeloperoksidaz çalışmanın 30. gününde, K1 ve K2 gruplarında, kontrol ve K0,5 gruplarına göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. K2 grubunda Böbrek IL-1β gen ekspresyonu diğer gruplara göre anlamlı derecede düşük çıkmış olup, bağırsak K1 ve K2 gruplarında yine diğer gruplara göre anlamlı şekilde azalma meydana gelmiştir. Çalışmanın 60. gününde, K2 grubunda IL-1 gen ekspresyonunda artış saptanmıştır. IL-8 için, K0.5 ve K2 gruplarında, her iki örnekleme zamanı böbreklerde diğer gruplara kıyasla daha fazla regüle edildi (P <0.05). Bağırsakta, K0.5 için 30. günde ve K1 için çalışmanın 60. gününde IL-8 gen ekspresyonun yükseldiği tespit edilmiştir. Hem böbrek hem de barsakta IL-10 gen ekspresyonunda benzer sonuçlar gözlendi. 30. günde böbrekte K0.5 ve kontrol grubu için 60. gününde K2 grubuna kıyasla anlamlı olarak artış gösterdiği tespit edilmiştir. Aeromonas hydrophila ile kontrol testine tabi tutulan balıkların yaşama oranlarında kontrol grubuna kıyasla hiçbir fark görülmemiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre, balık yemine % 0,5 oranında kenevir tohumu yağı ilavesi önerilebilir.
Keywords: Gökkuşağı alabalığı, kenevir tohumu yağı, sindirim enzimleri, bağışıklık yanıt, sitokin yanıtlar