Kastamonu Donalar / Kalekapı Kaya Mezarını 3 Boyutlu Modelleme Ve Animasyon İle Canlandırma Çalışması - KIZILARSLANOĞLU, Hatice Asena (My University, 2024)
En erken arkeolojik verilerin Paleolitik Çağ’ı işaret ettiği Antik Paphlagonia Bölgesi, her dönemde yerleşim görmüş değerli bir coğrafyadır. Kültür ve turizm açısından önemli bir potansiyele sahip olan Kastamonu da bu değerli bölge kentlerinden biridir. Kastamonu’nun tarihsel sürecinde Paleolitik, Erken Tunç, Eski Hitit’e ait verilerin yanı sıra Tümülüsler ile ele geçen buluntular bölgenin Frig ve Demir Çağı’na dair ipuçlarını da sunmaktadır. Bunun yanı sıra bölgede Pers Dönemi’ne kadar görülen Şehinşah fasadı (MÖ 6. yüzyıl) ve Ev Kaya Mezarı (MÖ 4. yüzyıl) gibi çok sayıdaki kaya mezarı bölgenin mezar mimarisi hakkında önemli veriler sunmaktadır. Kastamonu’nun bu tarihsel süreci içerisindeki önemini yansıtan önemli yapılarından biri de, Pers Dönemi’ne tarihlenen Donalar / Kalekapı Kaya Mezarıdır. Buna ek olarak, kent merkezinde yapılan çalışmalar, kent tarihinde Hellenistik ve Roma Dönemi’ne ait yerleşim izlerini de ortaya koymaktadır. MS 4. yüzyıl sonundan itibaren Doğu Roma İmparatorluğu’nun hakimiyetinde kalan kent, 1071 tarihinden itibaren Türk akınlarına maruz kalmıştır. 1460 yılından itibaren ise Osmanlı İmparatorluğu hakimiyetine girmiştir. Geleceğin temellendirilmesinde, kültürel mirasın korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması kuşkusuz birincil önem taşımaktadır. Bunun için, öncelikli olarak sahip olduğumuz kültür varlıklarının tespiti ve tanıtılmasına ihtiyaç vardır. Günümüz teknolojisinin hızlı ilerleyişi sayısal görüntüleme metotlarına ivme kazandırmış ve kültürel miras araştırmalarına da yeni yaklaşımlar getirmiştir. Teknolojinin bilime sunduğu yeni belgeleme ve analiz metotları birçok disipline olduğu gibi arkeoloji bilimine de adapte edilerek araştırmaların detaylı ve hızlı bir biçimde yapılmasına imkan tanımıştır. Arkeolojik bilimsel çalışma verilerinin, akademik dil ile hazırlanan yayınlar dışında, bilim alanının dışındaki kişilerin de rahat anlaması ve öğrenmesi gerekliliği, farklı sunuş şekillerini doğurmuştur. 3 Boyutlu (3B) Modellemeler, Fotogrametrik Çalışmalar, Animasyon Sunumlar bunlar arasında sayılabilir. Bu yöntemlerin pek çok avantajları olmasına rağmen, ülkemizde genel arkeoloji projelerinde henüz çok da yaygın bir şekilde kullanılmadığı görülmektedir. Hazırlanan bu proje ve sonuçları sayesinde özellikle Kastamonu ilinde örnek bir çalışma sunularak, uygulamaların genişletilmesi ve yaygınlaştırılmasının sağlanması hedeflenmektedir. Örnek uygulama alanı olarak seçilen, benzer örnekler içerisinde, üzerindeki kabartmaların sayısı ve çeşidi ile ön plana çıkan Donalar Kaya Mezarının 3 Boyutlu modelleme yöntemleri ile canlandırılması, dijital platformda hem mezar yapısının hem de kentin tanıtımına katkıda bulunacaktır. Aynı zamanda, teknolojik imkana kavuştuğumuz andan itibaren daha fazla yenilikçi projeler üretilebilecek, alanla ilgili yetkinlik kazanmakta olan akademisyenler, öğrenciler ile birlikte teknoloji etkin bir şekilde arkeoloji biliminde ve kentin kültürel mirası olan taşınır taşınmaz tüm değerlerinde uygulanabilecek, kullanılabilecektir. 1 yürütücü, 3 araştırmacının yer aldığı proje çalışmamız için ön görülen süre 12 ay olarak belirlenmiştir.