Abies cilicica (Antoine et Kotschy) Carrière subsp. cilicica’nın aktüel meşcere kuruluşlarının bazı karakteristikleri - Gülseven, Orhan; Ayan, Sezgin (Cankiri Karatekin Universitesi, 2024)
Giriş ve Hedefler Abies cilicica (Antoine et Kotschy) Carrière subsp. cilicica Akdeniz Bölgesi orman ekosistemleri için kilit bir tür olan ve Uluslararası Doğa Koruma Birliği (IUCN)’nin kırmızı listesinde “yakın tehdit altında tür (near threatened ver. 3.1)” olarak değerlendirilen bir taksondur. Taksonun iklim değişikliğinin doğrudan ve/veya dolaylı etkilerinden nasıl etkilendiğini izlemeyebilmek için öncelikle mevcut aktüel meşcere kuruluşlarının ortaya koyulması, izleme çalışmalarına altlık ve başlangıç verisi oluşturması açısından gerekli ve öncelikli bir konudur. Yöntem A. cilicica’nın yayılış sahasını kapsayan bütün planlama ünitelerinin son plan dönemi amenajman plan verileri ve ilgili haritalar esas alınarak, saf ve karışık meşcere meşcerelerin aktüel kuruluşları, karışıma giren türlerin meşcere karışımdaki oranı ve rolünün değişimi, meşcere kapalılık derecesi ile bakı, yükselti ve eğim derecesi gibi meşcere özellikleri analiz edilmeye çalışılmıştır. Bulgular A. cilicica’nın saf ve karışımda baskın tür olduğu meşcerelerin oranı %63,67’dir. Türün, iğne yapraklılar ile karışım yaptığı meşcereler; %73,69’dur. Karışık meşcerelerinin %41,15’ini Toros sediri (Cedrus libani A. Rich.) ile %16,45’ini ardıç (Juniperus sp.) türleri ve %4,95’ini geniş yapraklı türlerle oluşturmaktadır. Tür, yayılış alanının %94,45’lik kısmını optimal yayılış alanı olarak kabul edilen 1200-2000 m aralığında gerçekleştirmektedir. A. c. subsp. cilicica meşcerelerinin %57,49’u gölgeli, %42,23’ü ise güneşli bakılardadır. Ayrıca, Toros göknarının ağırlıklı olarak %41-70 arası kapalılık derecesine sahip meşcerelerinin var olduğu belirlenmiştir. Sonuçlar İklim değişiminin doğrudan ve dolaylı etkilerinin yoğun bir şekilde gözlendiği Toros göknarı aktüel meşcere kuruluşlarının önceki plan dönemleri ile mukayeseli irdelenmesi ve meşcere kuruluş yapılarındaki değişimin izlenmesi önem arz etmektedir.
Keywords: Actual stand characteristics; Taurus fir; Turkiye; Orman Biyoçeşitliliği; Forestry Sciences (Other); aktüel meşcere özellikleri; Toros göknarı; Türkiye; Forest Biodiversity; Ormancılık (Diğer)