LABORATUVAR ŞARTLARINDA THANASIMUS FORMICARIUS (L.) (COLEOPTERA, CLERIDAE)’UN BESİN TERCİHİ VE PREDASYON ETKİSİ - KOÇOĞLU, NAZLI (Fen Bilimleri Enstitüsü, 2019)
Bu çalışmada, predatör böcek Thanasimus formicarius (L.) (Coleoptera: Cleridae)’un, konifer ağaçlar üzerinde önemli zararlara neden olan kabuk böceklerinden, Ips sexdentatus (Boerner) ve Dentroctonus micans (Kugelann) (Coleoptera: Curculionidae, Scolytinae)’ın farklı biyolojik dönemleri üzerindeki beslenme davranışının, predasyonunun, tercihinin ve oluşturduğu kayıp miktarının laboratuvar koşullarında belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma materyali olarak, biyoteknik mücadele kapsamında ormanlara yerleştirilen feromon tuzaklarından elde edilen T. formicarius ve I. sexdentatus türlerinin erginleri, türün zarar verdiği ağaçların kabuklarının altından toplanmış olan T. formicarius ve D. micans larvaları kullanılmıştır. Bu amaçla seçilen 50 adet T. formicarius ergini ve 20 adet T. formicarius larvası üzerinde, I. sexdentatus ve D. micans türlerinin farklı biyolojik dönemleri av olarak kullanılarak 24 saatlik sürelerde 1325 deneme gerçekleştirilmiştir. T. formicarius ergininin farklı tür, biyolojik dönem ve miktarlarda kullanılan besin grupları dikkate alınmadan ortalama 0,0188 gr’lık, T. formicarius larvasının ise ortalama 0,0149 gr’lık bir kayba neden olduğu görülmüştür. Besin tercihi açısından bakıldığında, T. formicarius erginlerinin ve larvalarının besin ortamında av olarak larvanın bulunması durumunda öncelikle larvaları tercih ettiği görülmektedir. T. formicarius erginlerinin birey sayısının artmasıyla aynı ortamı paylaştığı avlarının tümünü öldürmese de avının popülasyonunun azalmasına neden olacak kadar bir predasyon gerçekleştirdiği ortaya koyulmuş ve av olarak kullanılan D. micans larva sayının artmasına bağlı olarak I. sexdentatus ergin predasyonunun azaldığı sonucuna varılmıştır.
Keywords: Thanasimus formicarius, Ips sexdentatus, Dentroctonus micans, kayıp miktarı, besin tercihi, predasyon