Yeme Eklenen Ebe Gümeci (Malva Sylvestris) Ve Tetranın (Cotinus Caggygria) Çipuralarda (Sparus Aurata) Bağışıklık Yanıt, Büyüme Performansı Ve Photobacterium Damselae Subsp. Piscicida Enfeksiyonuna Karşı Hastalık Direncinin Belirlenmesi - Bilen, Soner (My University, 2024)
Çipura (Sparus aurata) Türkiye’de yoğun kültürü yapılan üç önemli balık türünden biridir ve başarı yüzdesi ortalama %70 dolaylarındadır. %30’luk kayıp genel olarak hastalıklardan kaynaklanmaktadır. Bazı dönemlerde, balıklar aşılanarak hastalıklardan kaynaklanan kayıpların önlenmesine çalışılmaktadır. Bununla birlikte aşılama esnasındaki uygulamalardan dolayı balıklar strese girmekte ve sonrasında istenmeyen kayıplar oluşabilmektedir. Çipuralarda görülen başlıca bakteriyel hastalıklardan biri Photobacterium damselae subsp. piscicida’dır. Photobacterium damselae subsp. piscicida pastorellozisin amilidir. Balık üretiminde, antibakteriyal, antifungal, antiviral ve antiparazitik etkisi olan tıbbi bitkiler bu içerikleriyle sentetik ürünlere alternatif olarak sunulmaktadır. Tıbbi bitkiler üzerinde yapılmış birtakım çalışmalar bu bitkilerin balık yetiştiriciliğinde antibiyotiklerin yerine kullanılabileceğini göstermiştir. Aynı zamanda balıklarda kalıntı sorununu ortadan kaldıran tıbbi bitkiler balık büyümesini de olumlu yönde etkilemektedir. Ekibimizin uzun dönemdeki amacı; Türkiye’de balık hastalıkları nedeniyle oluşan kayıpları en aza indirmek ve balıkların büyüme performansını olumlu etkileyebilecek doğal yem katkıları geliştirmektir. Bu projenin amacı ise pastorellozis enfeksiyonlarına karşı yaşama oranını önemli ölçüde arttıran, büyüme performansını olumlu yönde etkileyen ve sitokin gen ekpresyonlarını arttırarak immun yanıtı tetikleyen immunostimulant olarak kullanılabilecek bitki tür/türlerini belirlemektir. Temel hipotezimiz çalışmada kullanılacak bitkilerin yüksek antibakteriyel, antiviral etkilere sahip olmaları ve vitamin mineral açısından zengin olmalarıdır. Proje bir yıllık bir süreç olarak planlanmıştır ve aşağıdaki spesifik hedefler izlenerek projenin amacına başarılı bir şekilde ulaşması sağlanacaktır. 1- Çalışmada kullanılacak bitkiller: Çalışmada tetra (Cotinus coggyria) ve ebe gümeci (Malva sylvestris) bitkileri kullanılacaktır. 2- Bitki özütlerinin oluşturulması ve balıklara verilmesi: Adı geçen bitkiler doğal ortamlarından veya aktarlardan temin edilecektir. Bu bitkilerin sulu özütleri liyofilizasyon yöntemiyle elde edilecek ve çıkarılan özütler çalışmada ticari yemin içerisine 200 mg.kg-1, 500 mg.kg-1 ve 1000 mg.kg-1 oranında katılacaktır. Balıklar hazırlanan bu yemlerle 30 gün boyunca doyana kadar üç tekerrürlü olarak besleneceklerdir. 3- Bağışıklık yanıtların belirlenmesi: Çalışmanın her otuzuncu gününde, deneme gruplarındaki balıklardan kan örnekleri alınarak respiratory burst, fagozitik, lizozim, miyeloperoksidaz ve complemen aktivitesi, böbrek örnekleri alınarak IL-1β, IL-6, TNF-α ve TGF-β1 genlerinin sunumları belirlenecektir. 4- Kontrol testleri: Denemenin her otuzuncu gününde bitkilerin kontrol testleri yapılacaktır. Bu amaçla, balıklar Photobacterium damselae subsp. piscicida ile enfekte edilerek 14 gün süreyle balıklardaki yaşama oranı kayıt edilecektir. Çalışmada kullanılan bitkilerin özellikle IL-1β, IL-6, TNF-α ve TGF-β1 sunumlarını arttırması, respiratory burst, fagozitik, lizozim, miyeloperoksidaz ve complemen aktivitelerinde artış göstermesi, ve pastorellozis enfeksiyonlarına karşı kayıpları önlemesi yada önemli derecede azaltması beklenmektedir. Bu çalışmaların başarıyla tamamlaması sonucunda, balık yetiştiriciliğinde hastalıklar nedeniyle oluşan kayıpların büyük oranda azalması ve yetiştiriciliğin karlılığının artması, su ürünleri üretim sektörünün gelişmesine katkıda bulunması ve yerli immunostimulant üretim çalışmalarına öncülük etmesi beklenmektedir. Anahtar Kelimeler: Sparus aurata, Malva sylvestris, Cotinus caggygria, İmmun yanıt, Sitokin